FaceBookTwitterGoogle+

Search

Valuta omrekenen




Yahoo Finance

De zotheid van de negatieve rente

Terwijl sommige analisten jaren geleden al dachten dat het dieptepunt van de rente nagenoeg bereikt was, bleef deze toch verder dalen. Inmiddels wordt bijna dagelijks geschiedenis geschreven, want het Britse referendum met een Brexit als waarschijnlijk gevolg heeft tot een hernieuwde vraag naar veilig gewaande obligaties geleid.

De rente op Duitse staatsleningen met een looptijd van 10 jaar is ondertussen negatief en die van Zwitserland met een looptijd van 50 jaar (!) ook. De rente op deze superlang lopende obligatie is minus 0,028%. Dus voor iedere CHF 100.000 die men leent aan de Zwitserse staat, moet men aan diezelfde staat CHF 28 per jaar betalen om het te mogen uitlenen.

 

 

Een volslagen onwenselijke en op termijn onhoudbare zaak. Verzekeringsmaatschappijen, pensioenfondsen en particuliere spaarders zijn de grootste slachtoffers. Het is voor alle partijen onmogelijk om bij aanhoudende negatieve rentes aan hun pensioenverplichtingen te voldoen.

In de eerste plaats maken de verzekeringsmaatschappijen steeds minder rendement op hun beleggingen. Een substantieel deel van deze beleggingen zit traditioneel in obligaties. Om toch enig rendement te genereren kan men - als ongewenst neveneffect – extra risico nemen door meer in aandelen, high yield obligaties of obligaties uit opkomende of worstelende economieën te investeren. Ten tweede moeten de verzekeraars en pensioenfondsen hun toekomstige verplichtingen berekenen aan de hand van steeds lagere rentes. Hierdoor zakt hun dekkingsgraad steeds verder weg. Diezelfde dekkingsgraad daalt ook door het stijgen van de levensverwachtingen, want dan moet de maatschappij namelijk langer pensioen uitkeren.

Op de korte en middellange termijn kunnen de verzekeraars en pensioenfondsen nog aan hun verplichtingen voldoen, maar op de echt lange termijn wordt het met deze rentestanden dramatisch. In juni van dit jaar bleef de gemiddelde dekkingsgraad van de Nederlandse pensioenfondsen op 97% steken. De verwachting is dan ook dat wanneer de dekkingsgraad zo laag blijft, de pensioenen in 2017 naar beneden bijgesteld zullen moeten worden.

De overheden daarentegen hebben een meevaller. De rente-uitgaven dalen zienderogen. Zeker als je kunt lenen tegen een negatieve rente. Wie denkt – zoals de ECB hoopte – dat de overheden de vrijgekomen ruimte zouden gebruiken voor structurele aanpassingen komt bedrogen uit. Geen extra ambitieuze plannen om de concurrentiepositie te verbeteren of de slagkracht te vergroten, laat staan budgettaire aanpassingen. Toen de rente nog vier a vijf procent hoger lag was de afspraak al dat het begrotingstekort niet meer dan 3% zou mogen bedragen. Landen als Frankrijk, Italië en Spanje slagen er maar niet in de tering naar de nering te zetten. Zelfs niet met alle hulp van de ECB.

Die lage rente is bedoeld om de bestedingen aan te zwengelen. Dat gebeurt in onvoldoende mate. Wel lopen de schulden verder op. Ooit zal de rente weer stijgen, en dan komen deze overheden in grote problemen terecht. Als we de schulden van de overheden en de private sector optellen, en deze uitdrukken als percentage van hetgeen die landen produceren (BNP) dan komen we op duizelingwekkende percentages uit. In China is de gecombineerde schuld 350%, in de VS is dat 370%, in de eurozone is dat 457% en in Japan zelfs 615% van het BNP.

De negatieve rente heeft vooralsnog niet het beoogde effect. Er wordt niet of nauwelijks extra geconsumeerd of geproduceerd, het enige dat oploopt zijn de schulden. Dat is de zotheid van de negatieve rente.

Login Form